ΚΕΔΕ: «Πόλεμος» για τα λεφτά στους Δήμους, απειλούν με λουκέτα

Με φόντο την οικονομική ασφυξία που αντιμετωπίζουν οι Δήμοι, το αυξανόμενο λειτουργικό κόστος και την εκτίναξη των ενεργειακών τιμών, ανοίγει σήμερα στην Καλαμάτα το ετήσιο συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο οποίος αναμένεται να μιλήσει στις 5 μ.μ.

Οι δήμαρχοι προσέρχονται με διεκδικητικές διαθέσεις και συσσωρευμένη δυσαρέσκεια, θέτοντας προ των ευθυνών της την κυβέρνηση και ζητώντας συγκεκριμένες λύσεις. Στην πρώτη γραμμή των διεκδικήσεων βρίσκεται το χρηματοδοτικό κενό των 2,5 δισ. ευρώ που καταγράφει μελέτη της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ), αλλά και το ενεργειακό κόστος, το οποίο έχει εξελιχθεί σε έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους για τους δημοτικούς προϋπολογισμούς.

Ενδεικτική της επιβάρυνσης είναι η τιμή των 24 – 28 λεπτών ανά κιλοβατώρα που πληρώνουν οι Δήμοι, έναντι μόλις 6 – 8 λεπτών για τη βιομηχανία, μια απόκλιση που προκαλεί έντονες αντιδράσεις στην Αυτοδιοίκηση.

Την ίδια ώρα, ο πρωθυπουργός καλείται να διαχειριστεί την αυξανόμενη πίεση από τους δημάρχους, με το ενδεχόμενο να παρουσιάσει μια ενδιάμεση πρόταση για την ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους να βρίσκεται στο τραπέζι.

Η ιστορική στήλη του Βήματος στο inbox σου

Γίνε μέλος του καθημερινού newsletter που αποκαλύπτει όσα συμβαίνουν στο πολιτικό παρασκήνιο και απόκτησε πρόσβαση σε αποκλειστικό περιεχόμενο.

Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να λειτουργήσει ως προσπάθεια κατευνασμού των αντιδράσεων και αποκλιμάκωσης της έντασης εν μέσω προεκλογικής περιόδου.

Οι δήμαρχοι, πάντως, εμφανίζονται αποφασισμένοι να διεκδικήσουν ουσιαστικές δεσμεύσεις, προειδοποιώντας ότι η Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να συνεχίσει να επωμίζεται διαρκώς περισσότερες αρμοδιότητες χωρίς τους αντίστοιχους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους.

Το συνέδριο, οι εργασίες του οποίου ολοκληρώνονται το Σάββατο 7 Νοεμβρίου, αναμένεται, όπως κάθε χρόνο, να αποτελέσει πεδίο έντονων αντιπαραθέσεων γύρω από το μέλλον της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τη βιωσιμότητα των Δήμων.

Το μήνυμα που εκπέμπουν οι επικεφαλής των δημοτικών Αρχών είναι ότι η οικονομική κατάσταση των Δήμων έχει φτάσει σε οριακό σημείο. Η συνεχής αύξηση του λειτουργικού κόστους, η ανάθεση αρμοδιοτήτων χωρίς τους αντίστοιχους πόρους και η χρόνια υποχρηματοδότηση δημιουργούν ασφυκτικές συνθήκες, απειλώντας πλέον την απρόσκοπτη λειτουργία ακόμη και βασικών υπηρεσιών.

«Καμπανάκι» από τη μελέτη της ΕΕΤΑΑ

Ιδιαίτερη βαρύτητα αναμένεται να δοθεί στα ευρήματα της μελέτης της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ), η οποία εκπονήθηκε την Άνοιξη του 2026 για λογαριασμό της ΚΕΔΕ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της, οι συνολικές χρηματοδοτικές ανάγκες των Δήμων για την κάλυψη του λειτουργικού κόστους και την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους ανέρχονται σε 5,35 δισ. ευρώ, ενώ το χρηματοδοτικό κενό φτάνει τα 2,5 δισ. ευρώ.

Από το ποσό αυτό, 1,3 δισ. ευρώ αφορούν λειτουργικές ανάγκες και 1,2 δισ. ευρώ τη συντήρηση και αναβάθμιση των δημοτικών υποδομών. Πρόκειται για μια εικόνα που, σύμφωνα με την Αυτοδιοίκηση, αποτυπώνει με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο την απόσταση ανάμεσα στις πραγματικές ανάγκες των Δήμων και στους πόρους που τελικά διαθέτει το κράτος.

Προειδοποίηση για κινητοποιήσεις

Στο επίκεντρο της διεκδικητικής ατζέντας της ΚΕΔΕ βρίσκεται και η αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων για το 2027, καθώς πρόκειται για το βασικό τακτικό έσοδο των Δήμων, από το οποίο καλύπτονται οι καθημερινές και ανελαστικές λειτουργικές τους δαπάνες.

Οι δήμαρχοι προειδοποιούν ότι, εάν δεν υπάρξει ανταπόκριση από την κυβέρνηση, θα προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις, θεωρώντας ότι η σημερινή χρηματοδότηση δεν επαρκεί πλέον ούτε για την κάλυψη των στοιχειωδών αναγκών.

«Μπορεί σήμερα τα χρηματοδοτικά κονδύλια για έργα να είναι περισσότερα από ποτέ, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι καλύπτονται οι αυξημένες λειτουργικές δαπάνες των Δήμων. Οι πόροι που κατευθύνονται σε επενδυτικά προγράμματα δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τη χρηματοδότηση που απαιτείται για την καθημερινή λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών. Η Αυτοδιοίκηση χρειάζεται σταθερούς, επαρκείς και προβλέψιμους πόρους», αναφέρει ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου.

Πέρα από το οικονομικό, έντονη είναι και η δυσαρέσκεια για την ανάθεση αρμοδιοτήτων στους Δήμους χωρίς την αντίστοιχη μεταφορά πόρων και προσωπικού.

Η συντήρηση των σχολικών μονάδων – ζήτημα που έχει απασχολήσει έντονα την κοινή γνώμη, με αφορμή την πρόσφατη υπόθεση με το σχολικό συγκρότημα της Γκράβας, αλλά και σειρά περιστατικών πτώσης σοβάδων και αποκολλήσεων δομικών υλικών σε δεκάδες σχολικά κτήρια από την έναρξη της σχολικής χρονιάς – η στελέχωση των δημοτικών υπηρεσιών και οι αναγκαίες προσλήψεις προσωπικού, η λειτουργία των κοινωνικών δομών, καθώς και η διαχείριση και συντήρηση των δημοτικών υποδομών, αποτελούν ζητήματα που επιβαρύνουν ολοένα και περισσότερο τους δημοτικούς προϋπολογισμούς.

Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι και η κριτική για την αφαίρεση των πολεοδομικών αρμοδιοτήτων από τους Δήμους, αλλά και για τις αναγκαστικές συγχωνεύσεις των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ), τον περιορισμό της συμμετοχής της Αυτοδιοίκησης στον ενεργειακό χώρο και τις αλλαγές στη διαχείριση των απορριμμάτων.